Skip to content






 

Enfes Lezzeti ve Faydaları ile Zencefil Çayı

 

Asya ve Hint mutfağında oldukça popüler bir baharat olarak tanınan zencefil, et yemeklerinde, çorba ve soslarda yaygın olarak kullanılır. Binlerce yıllık bir geçmişe sahip olan bitki, kakule ve zerdeçal gibi Zingiberaceae bitki ailesinin bir parçasıdır. Hindistan, Jamaika, Fiji, Endonezya ve Avustralya'da yaygın olarak yetiştirilir.

Zencefil bitkisinin kökü taze olarak ya da kurutulup toz haline getirilerek tüketilebilir. Toz formunda hamur işlerinin, şekerlemelerin ve içeceklerin ana maddesi olarak kullanılır. Ünlü Hint baharatı köri içinde bulunur. Zencefilin en yaygın olarak kullanımı ise çayıdır. Taze, kuru ya da toz zencefil kullanılarak hazırlanan zencefil çayı kendine özgü bir aromaya sahiptir. 

 

Mutfakların Olmazsa Olmazı Zencefil

Hem kuru hem de yaş formlarda tüketilebilen zencefil, sağladığı faydalar ve eşsiz tadı sayesinde mutfaklardan eksik olmayan bir baharattır. Yemeklerde baharat olarak kullanılan, kek ve kurabiyelere tat veren, çayı yapılan bu baharatı biraz daha yakından tanıyıp günlük rutinlerinizin ayrılmaz bir parçası haline getirmeye hazır mısınız? 

 

Tropik İklimlerin Ünlü İsmi Zencefil

Mutlaka internette zencefil çayı yapımı aramışsınızdır ama belki de şimdiye dek zencefilin nereden geldiğini hiç araştırmamış olabilirsiniz. Kökeni Güneybatı Asya'ya dayanan zencefil, çok yıllık otsu bir bitkidir. Çin ve Hint tıbbında önemli yere sahip olan bu bitkinin halk hekimliğinde yoğun olarak kullanıldığı söylenir. Ülkemizde yetiştirilmediği için ithal ettiğimiz bu bitkinin yer elmasına benzeyen yumruları vardır ve farklı tariflerde kuru veya taze olarak kullanılır. 

 

Zencefil Çayı Faydaları

Yapılan bilimsel çalışmalar, zencefil çayının içerdiği antioksidanlar sayesinde genel sağlık durumunu iyileştirmeye yönelik faydaları olabileceğini gösterir. İşte toz ya da taze zencefil çayı faydaları:

  • Zencefildeki fenolik bileşiklerin, mide bağırsak sistemindeki  tahrişi hafifletmeye yardımcı olduğu, tükürük ve safra üretimini uyardığı, gıda ve sıvıların sindirim sistemi kanalından geçerken mide kasılmalarını azalttığı düşünülür. Ayrıca kolon kanseri ve kabızlığı önlemeye yardımcı olur.

  • Kemoterapi sırasında oluşan mide bulantılarını azaltması da taze zencefil çayı faydaları arasındadır. 

  • Zencefil çayı, kas ağrısı tedavisinde etkili olabilir ve egzersize bağlı kas ağrısını azaltabilir.

  • Zencefil çayının,  yaygın bir sağlık sorunu olan osteoartrit semptomlarını azaltmada etkili olduğunu gösteren bazı çalışmalar vardır.

  • Zencefil termojenik yani vücut ısısını arttırıcı etki gösteren bir bitkidir. Özellikle soğuk kış günlerinde vücut ısısının kontrol altına alınmasında etkilidir.  Yüksek oranda C vitamini içeren limon ve antioksidan kaynağı zencefil kullanılarak hazırlanan zencefil limon çayı, toksinlerin vücuttan atılmasını destekler. Kadınların adet döngüsü sırasında yaşadığı şiddetli ağrıları azaltmaya yardımcı etkisi de zencefil limon çayı faydaları arasındadır. 

  • Düzenli olarak tüketilen zencefil çayı, metabolizma hızının ve dolayısıyla vücudun yağ yakma kapasitesinin artmasına yardımcı olur.

  • Zencefil çayının diğer faydaları arasında kolesterolü düşürmek, kan pıhtılaşması riskini azaltmak ve sağlıklı kan şekeri seviyelerini korumaya yardımcı olmak sayılabilir. Daha fazla araştırmaya ihtiyaç vardır, ancak kanıtlanması halinde zencefil, kalp hastalığı ve diyabet tedavisinin bir parçası olabilir.

     

Zencefil Çayı Nasıl Yapılır?

Bu soruyu size sorduran genellikle yorgunluk hissi, grip başlangıcı veya hazımsızlık hissidir. Böyle durumlarda etrafınızdan biri mutlaka zencefil çayı önerir ve aramaya başlarsınız. İyi bir zencefil çayı yapmanın ilk kuralı sabırlı olmaktır. Zencefil çayının demlenip kendine has acı tadını çayınıza vermesi için sabırlı olmalı ve 5-8 dakika aralığında beklemelisiniz.

Hem ihtiyacınıza hem de damak tadınıza göre çayınızın bileşenlerini belirleyebilir, dilerseniz çayınızı bir kaşık balla tatlandırabilir, dilerseniz bir dilim limon ile zencefilin yoğun tadını kırabilirsiniz. Bu işi bir adım öteye taşımak, kendinizi daha özel hissetmek istiyorsanız çayınıza bir çubuk tarçın ekleyin ve etrafınızı saran harika kokuya teslim olun.

Zencefil çayı yapımı için taze ya da toz formu kullanılabilir. Ayrıca çay yapımı için sadece zencefil kullanılabileceği gibi zerdeçal, kakule, tarçın, kuşburnu, rezene, limon, bal ve karabiber gibi bileşenler de kullanılabilir.

Taze Zencefil Çayı Tarifi:

Taze zencefil çayı, çiğ zencefil kökünden yapılır. Zencefil kökü bol su ile yıkanır, soyulur ve 4-6 dilim kesilir. Daha güçlü aroma için birkaç dilim ekstradan eklenebilir. Orta boy bir tencereye 2 bardak su doldurun. Zencefil dilimlerini suya koyun ve eklediğiniz zencefil miktarına bağlı olarak 10 ila 20 dakika hafifçe kaynatın. Dilerseniz yarım limon suyu ya da misket limonu dilimlerini ya da birkaç kaşık balı çayınızı tatlandırmak için ekleyebilirsiniz.

Toz Zencefilli Çay Tarifi:

Zencefilin kendine has keskin bir aroması vardır. Toz zencefilin aroması taze zencefile oranla çok daha güçlüdür. Bu nedenle toz zencefilli çay tarifi yaparken zencefil miktarına dikkat edilmesi gerekir. Her bir bardak su için bir çay kaşığı toz zencefil kullanmanız yeterlidir. İki kişilik toz zencefil çayı için 2 bardak su kaynatın. Kaynayan suyun içine 2 çay kaşığı toz zencefil ekleyin ve yaklaşık 5-10 dakika demleyin. Demledikten sonra fincanlara alarak dilerseniz limon suyu ve balla lezzetlendirebilirsiniz.

 

Zencefil Çayı Ne Zaman İçilir?

Zencefil çayı da diğer tüm bitki çayları gibi önerilen miktarın üstünde içildiğinde ciddi sağlık sorunlarına neden olabilir. Peki, zencefil çayı ne zaman içilmeli? Günde 2 fincan zencefil çayı tüketimi, bitkinin sağlık üzerine etkilerinin optimum seviyede seyretmesini destekler. Genellikle aç karnına sabahları ya da öğünlerden önce tüketilmesi önerilen zencefil, metabolizmayı hızlandırmaya ve sindirim sistemini düzenlemeye yardımcı olur. Geceleri süt ile birlikte tüketilen zencefilin anksiyete belirtilerini azalttığı ve uyumaya yardımcı olduğu düşünülür. 

 

Zencefil Çayı Sindirimi Düzenler Mi?

Özellikle sonbahar ve kış akşamlarına keyifle eşlik edebilecek zencefil çayı eşsiz tadının yanı sıra faydalı da bir içecektir. Gıda emilimini artıran zencefilin düzenli kullanımında sindirim sistemi üzerinde olumlu etkilerinin olduğu söylenir. Hazımsızlık sorunu yaşıyor veya sık sık kabız oluyorsanız zencefil çayına bir şans verebilirsiniz. Düzenli kullanımla sindirim sistemi üzerinde olumlu etkiler gözlemleyebilirsiniz.

Grip ve Soğuk Algınlığı İçin Zencefil Çayı

Gün içinde birkaç kere hapşırıyor, eklem ağrıları hissediyorsanız bunlar kapıda bekleyen bir gribin veya soğuk algınlığının habercisi olabilir. Böyle durumlarda bağışıklığınızı güçlendirmek için kendinize iyi bakmanız, vücudunuzu besinlerle desteklemeniz oldukça önemlidir. Bu besinlerden biri de zengin içeriği ile zencefildir. Zencefil çayı, vücut ısınızı artırarak ateşinizin düşmesine ve kas ağrılarınızın hafiflemesine yardımcı olabilir. Zencefil çayınıza ekleyeceğiniz bal ve limon gibi destekleyiciler ile boğazınızın yumuşamasına ve direncinizin artmasına da katkı sağlayabilirsiniz.

 

Zencefil Çayı Başka Hangi Konularda Etkilidir?

Kendinizi güçsüz hissettiğiniz bir gün yaşıyorsanız, hastalık belirtileri kendini göstermeye başladıysa ve boğazınızı yumuşatacak bir çaya ihtiyacınız varsa zencefil çayı sizin için doğru adres olabilir. Hasta veya yorgun hissetmiyor, yalnızca susuzluğunuzu bir içecekle gidermek istiyorsanız, saymakla bitmeyen faydaları ile bir fincan zencefil çayını günlük tüketim için de tercih edebilirsiniz. Final haftasında dinç olmam lazım, işte yoğun bir dönemdeyim diyorsanız zencefil çayı ile bağışıklığınızı destekleyebilirsiniz. Zencefilin faydaları arasında mide bulantısını gidermesi, kolesterolü düzenlemesi ve regl ağrılarını hafifletmesi de anılmaktadır.